Чаган айдыҥ 4 кӱни

Рувики сайттаҥ
Чаган ай
Пн Вт Ср Чт Пт Сб Вс
      1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31  
2026 ј.

Чаган айдыҥ 4 кӱни (орус. 4 января) — григориан кӱнтизӱде јылдыҥ 4 кӱни. Јылдыҥ учына јетире 361 кӱн арткан (високосный јылда 362 кӱн).

Чаган айдыҥ 4 кӱни — юлиан кӱнтизӱ аайынча 1582 јылдыҥ ӱлӱрген айыныҥ 15 кӱнине јетире болгон, 1582 јылдыҥ ӱлӱрген айыныҥ 15 кӱнинеҥ ала — чаган айдыҥ 4 кӱни григориан кӱнтизӱ аайынча болгон.

XX-чы ла XXI-чи чактарда юлиан кӱнтизӱле јаҥар айдыҥ 22 кӱни болгон[1].

Байрамдар

  • ООН-ныҥ маанызы — Брайльдыҥ азбуказыныҥ (кӧстӧҥ ајарбас улуска) телекейлик кÿни (2019 j.ала).
  • Мьянманыҥ маанызы Мьянма — Јайымныҥ кӱни
  • США-ныҥ маанызы США — Спагеттиниҥ кӱни.

Калыктар ортодо

Кудайлык

OrthodoxCross(black,contoured).svg Православие[2][3]
 — кыйналган агару Димитрий Киранов ло Феодор Поройковтыҥ эземине, пресвитерлер (1938);
 — монах Никифордыҥ (Джанакакис, Никифор Прокажённый) эземине ([[1964]).

Керектер

Алтай Республика

  • 1967 — Туулу Алтайда Оҥдой аймакта Ийинде эчки öскÿрер совхоз, Jолодо койлор öскÿрер совхоз, Чамал аймакта Эликманарда аҥ азыраар совхоз, Улаган аймакта аҥ азыраар совхозтор иштеп баштаган
  • 1931 — Облисполком «Ойрот комсомолец» деп jииттердиҥ газедин чыгарар деп jöп чыгарган.

Калыктар ортодо

Бу кӱнде чыккандар

  • 1643 — Исаак Ньютон (1727 j.бож.), англий физик, математик, астроном, философ, теолог;
  • 1809 — Луи Брайль (1852 j.бож.), француз таскадаачы, кöстöҥ аjарбас улуска точечно-рельефный шрифт эткен;
  • 1934 — Зураб Церетели, совет, грузин ле россий скульптор, jурукчы, СССР эл jурукчызы.

= Бу кӱнде божогондор

XIX чактаҥ озо

  • 1465 — Карл (герцог Орлеанский) (1391 ј.чык.), француз ӱлгерчи, полководец, 25 јыл англий олјодо болгон;
  • 1607 — Конингсло, Гиллис ван (1544 ј.чык.), нидерланд школаныҥ пейзажисти;
  • 1695 — Люксембург, Франсуа Анри де Монморанси (1628 ј.чык.), фрнцуз полководец;
  • 1730 — Валенкур, Жан-Батист Анри де (1653 ј.чык.), француз прозаик, кӧчӱреечи, тӱӱкичи, лингвист, Французский академияныҥ турчызы;
  • 1752 — Крамер, Габриэль (1704 ј.чык.), швейцар математик, линейный алгебраны тапкандардыҥ бирӱзи;
  • 1786 — Мендельсон, Мозес (1729 ј.чык.), немец философ-идеалист, «германский Сократ» деп адаткан.

XIX чак

  • 1830 — Глазунов, Матвей Петрович (1757 ј.чык.), Москваныҥ којойымы, бичиксадучы;
  • 1845 — Буальи, Луи-Леопольд (1761 ј.чык.), француз јурукчы ла гравёр;
  • 1877 — Вандербильт, Корнелиус (1794 ј.чык.), американ корабельный ла темирјол магнат, голландтардаҥ таркаган;
  • 1880 — Фейербах, Ансельм (1829 ј.чык.), немец тӱӱкилик јурукчы;
  • 1882 — Дрейпер, Джон Уильям (1811 ј.чык.), американ химик, Айдыҥ фотојуругын эҥ баштапкы эткен кижи;
  • 1883 — Инсарский, Василий Антонович (1814 ј.чык.), орус бичиичи-мемуарист;
  • 1886 — Ткачёв, Пётр Никитич (1844 ј.чык.), орус литературалык критик, публицист, революциялык народничествоныҥ идеологторыныҥ бирӱзи.

XX чак

  • 1904 — Беляев, Митрофан Петрович (1836 ј.чык.), орус кӱӱлик издатель ле меценат;
  • 1932 — Мамедкулизаде, Джалил Гусейнкули оглы (1866 ј.чык.), азербайджан бичиичи, журналист, элjондык ишчи;
  • 1939 — Ивановский, Владимир Николаевич (1867 ј.чык.), россий ле совет философ, ӱредӱчи;
  • 1941 — Бергсон, Анри (1859 ј.чык.), француз философ, Нобельдиҥ литература аайынча сыйыныҥ лауреады (1927);
  • 1942 — Шеппард, Мелвин (1883 ј.чык.), американ легкоатлет, јайгы Олимпий ойындардыҥ тӧрт катап чемпионы;
  • 1943 — јууда ӧлгӧн Раскова, Марина Михайловна (1912 ј.чык.), совет лётчица-штурман, баштапкы Советский Союзтыҥ Герой ӱй улузыныҥ ортозында[4];
  • 1960 — Камю, Альбер (1913 ј.чык.), француз бичиичи ле философ, Нобельдиҥ литература аайынча сыйыныҥ лауреады (1957);
  • 1961 — Шрёдингер, Эрвин (1887 ј.чык.), австрий физик, Нобельдиҥ физика аайынча сыйыныҥ лауреады[5] (1933);
  • 1965 — Элиот, Томас Стернз (1888 ј.чык.), англо-американ ӱлгерчи, Нобельдиҥ литература аайынча сыйыныҥ лауреады (1948);
  • 1967 — Кемпбелл, Дональд (1921 ј.чык.), англий гонщик;
  • 1973 — Шнейдеров, Владимир Адольфович (1900 ј.чык.), кинорежиссёр, сценарист, оператор, РСФСР-дыҥ эл артисти;
  • 1975 — Леви, Карло (1902 ј.чык.), итальян бичиичи, јурукчы ла политикалык ишчи.
  • 1976 — Горлаченко, Михаил Иосифович (1905 ј.чык.) — совет јуучыл ишчи, авиацияныҥ генерал-майоры;
  • 1986
    • Лайнотт, Фил (1949 ј.чык.), ирланд рок-музыкант («Thin Lizzy»);
    • Ишервуд, Кристофер (1904 ј.чык.), англий бичиичи;
  • 1995
    • Стивенс, Брукс (1911 ј.чык.), инженер, «Harley-Davidson» деп мотоциклдарды эткен;
    • Носик, Валерий Бенедиктович (1940 ј.чык.), театр ла киноныҥ актёры, Россияныҥ эл артисти;
  • 1996 — Смирнова, Кира Петровна (1922 ј.чык.), пародист, кожоҥдор ло романстар јаҥарчы.

Онойдо ок кöр

Категория «4 января» не найдена.

Ајарулар

  1. XX ле XXI чактарда григориан кӱнтизӱ юлиан кӱнтизӱни 13 кӱнге озолоп јат. Ӧскӧ чактарда григориан ла юлиан кӱнтизӱлерде ӧй башка эдип чотолот: чике эдип тоолоорго, окылу конвертер датла тузаланарга јараар
  2. Старый стиль, 22 декабря, Новый стиль 4 января, среда Архивная копия от 21 јаҥар ай 2016 на Wayback Machine // Православный церковный календарь
  3. 4 января 2017 года // Православие и мир, православный календарь, 2017 г.
  4. Раскова М.М. Герои страны
  5. Шрёдингер. Россия научная