Тулаан айдыҥ 22 кӱни

Рувики сайттаҥ
Тулаан ай
Пн Вт Ср Чт Пт Сб Вс
            1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31          
2026 ј.

Тулаан айдыҥ 22 кӱни (орус. 22 марта)— григориан кӱнтизӱде јылдыҥ 81 кӱни (високосный јылда 82 кӱни). Јылдыҥ учына јетире 284 кӱн арткан.

Тулаан айдыҥ 22 кӱни — юлиан кӱнтизӱ аайынча 1582 јылдыҥ ӱлӱрген айыныҥ 15 кӱнине јетире болгон, 1582 јылдыҥ ӱлӱрген айыныҥ 15 кӱнинеҥ ала — тулаан айдыҥ 22 кӱни григориан кӱнтизӱ аайынча болгон.

XX-чы ла XXI-чи чактарда юлиан кӱнтизӱле тулаан айдыҥ 9 кӱни болгон[1].

Байрамдар

Кудайлык

Christian cross.svg Католицизм[2]

  • Василий Анкирский, епископ Анкараныҥ эземи (362);
  • Дарерка Ирландская эземи;

OrthodoxCross(black,contoured).svg Православие[3][4]

  • праведный Тарасий Ликаонийский эземи;
  • священномучениктер Маслов Михаил, Смирнов Алексей, Гливенко Дмитрий эземи (1938).

Бу кÿнде чыккандарга ат

Керектер

Алтай Республика

  • 1921Горно-Алтайскта профсоюзтардыҥ баштапкы уездный конференциязы тулаан айдыҥ 22—24 кÿндеринде öткöн.

Калыктар ортодо

XIX чактаҥ озо

  • 1633 — Галилей билим ачылталарынаҥ мойношкон. Инквизиция судыла ол Медичи виллада кайдаар да чыкпай отурар учурлу болгон;
  • 1772 — Англияда кулданыш закон аайынча јоголтылган.

XIX чак

  • 1841 — США-да крахмал эдери патенттелген;
  • 1870 — I Интернационалдыҥ орус секциязы тӧзӧлгӧн. Карл Маркс оныҥ адынаҥ Генеральный советте болорына јӧпсинген;
  • 1873 — Пуэрто-Рикодо кулданыш јоголгон[5];
  • 1895 — Парижте Люмьер-карындаштардыҥ «Выход рабочих с фабрики» деп кинозы тӱукиде баштапкы кино болуп кӧргӱзилген.

XX чак

  • 1917 — США телекейде эҥ озо Россияда Удурум башкаруны (Временное правительство) керекке алып, оныла јӧптӧшкӧн;
  • 1943 — Фашисттер белорус Хатынь деп деремнени јоголткон;
  • 1951 — Шаболовка телецентрде «ЦСТ» тӧзӧлгӧн;
  • 1989 — Самолёт Ан-225 «Мрия» ченелте учушта 109 телекейлик рекорд тургускан;
  • 1990 — Ленинградта академик Бехтереваныҥ[6] баштаҥкайыла «Меениҥ» тӧс јери тӧзӧлгӧн, АН СССР. Эмди ол «Институт мозга человека имени Н. П. Бехтеревой» РАН.

XXI чак

Бу кӱнде чыккандар

XIX чактаҥ озо

XIX чак

XX чак

  • 1915 — Георгий Жжёнов (2005 ј.бож.), актёр театр ла киноныҥ, литератор, јондык ишчи, СССР эл артисти;
  • 1924 — Евгений Осташев (1960 ј.бож.), испытатель совет ракетно-космический техника ченеечили, Ленин сыйыныҥ лауреады;
  • 1926 — Вениамин Ефремов (2006 ј.бож.), совет ле россий билимчи ле ПВО системалардыҥ конструкторы, академик РАН академиги;
  • 1944Пустогачев В. Л. — шахтер, горный инженер, Кемеровский горный институтта ӱренген, чанаа-спортчы, Телекейлик маргаандардыҥ Чемпионы (1966, Турин.Италия), СССР-дыҥ јуунты командазыныҥ турчызы, чанала эстафетада алтын медаль, јаҥыскан јӱгӱриште кӱлер медаль алган;
  • 1947 — Афанасий Кузьмин, совет ле латвийский пистолет адар спортчы, олимпий чемпион (1988), участник девяти тогус Олимпий ойынныҥ туружаачызы;
  • 1951 — Муса Манаров, совет лётчик-космонавт, Советский Союз Геройы[9].

Бу кӱнде божогондор

XIX чактаҥ озо

XIX чак

XX чак

XXI чак

Ајарулар

  1. XX ле XXI чактарда григориан кӱнтизӱ юлиан кӱнтизӱни 13 кӱнге озолоп јат. Ӧскӧ чактарда григориан ла юлиан кӱнтизӱлерде ӧй башка эдип чотолот: чике эдип тоолоорго, окылу конвертер датла тузаланарга јараар.
  2. Этот же день на www.greenspun.com. Дата обращения: тулаан айдыҥ 29 кӱни, 2011. Архивировано кӱӱк айдыҥ 22 кӱни, 2013 јыл.
  3. 1 2 Старый стиль, 9 марта, Новый стиль 22 марта, воскресенье // Православный церковный календарь
  4. 1 2 22 марта 2015 года // Православие и мир, православный календарь, 2015 г.
  5. Abolition of Slavery in Puerto Rico (англ.). Library of Congress. Дата обращения: тулаан айдыҥ 25 кӱни, 2023.
  6. Бехтерева Н.П. ТАСС
  7. Улугбек. Россия научная
  8. Леонид Утёсов. Культура. РФ
  9. Муса Манаров. Герои страны
  10. Пётр Шувалов. Хронос