Масон кӱнтизӱ
| Календарь | |||
|---|---|---|---|
| Список календарей: | |||
| Армелина · Армянские: древнеармянский, христианский · Ассирийский · Ацтекский · Бахаи · Бенгальский · Буддийский · Вавилонский · Византийский · Восточнославянский · Вьетнамский · Гильбурда · Григориан · Грузинский · Дариский · Древнегреческий · Древнеегипетский · Древнеперсидский · Древнеславянский · Еврей · Зороастрийский · Индийские: древнеиндийский, единый · Инки · Иранский · Ирландский · Исламский · Кельтский · Киргизский · Китайский · Конта · Коптский · Малайский · Майя · Масон · Миньго · Мьянманский· Непальский · Новоюлианский · Пролептический: юлианский, григорианский · Римский · Румийский · Рунический · Симметричный · Советский · Стабильный · Тамильский · Тайские: лунный, солнечный · Тибетский · Трёхсезонный · Тувинский · Туркменский · Французский · Хакасский · Ханаанейский · Хараппский · Чучхе · Шведский · Шумерский · Эфиопский · Юлиан · Яванский · Японский |
Масон кӱнтизӱ (орус. Масонский календарь) Масондор јылдар ла айлар тоолорын тузаланадылар. Масон ложаныҥ јылтооложыныҥ тӧзӧлгӧзи тӱӱкилик болгон керектерле колбулу.
Тӱӱкизи
Масон кӱнтизӱниҥ јылы Јаркынныҥ Јылы (орус. Год Света) болот — Anno Lucis (латинский тилле). Ол эпоханыҥ бажын темдектейт Чынныҥ Јаркыны (орус. Света Истинного) (А.L.). Anno Lucis XVIII-чы чакта, англий документтерде чыккан, масон јыл ла каменщический јыл, ол эмезе ташодоочыныҥ јылы деп адалган[1]. Чынныҥ Јаркыныныҥ јылыныҥ датировказы англикан прелат Джеймс Ашшердиҥ (1580 јылда, Дублинде чыккан) тӧзӧлгӧзиле чотолгон. Ол шкала сананып тапкан, Јӱрӱмниҥ Бичиги ле Јер јайалганынаҥ ала — 4004 јыл б. э. озо деп ол темдектеген, Масоретский тексттиҥ тӧзӧлгӧзиле, Септуагинттиҥ эмес[2].
Пастор (масон) Джеймс Андерсон, бойыныҥ Конституциязында 1723 јылда айткан, масондородыҥ сӱр темдегине тӱҥей јылтоолош болор керек деп. Бу хронологияны кудайлык јаҥга кирбей турган деп айдарга јараар, британ ӧйдин контектинде. Масондордыҥ эразыныҥ башталган ӧйи ол 4000 јыл б. э. озо[3].
Эки јарымјылдык
Масон јылда эки темдектӱ кӱн бар: Иоанн јайгы — Иоанн Креститель, кичӱ изӱ айдыҥ 24-чи кӱнинде темдектелет, Иоанн кышкы — Иоанн Богослов, јаҥар айдыҥ 27-чи кӱнинде темдектелет.Бу эки кӱн кӱнтуруштыҥ (орус. солнцестояние) сӱр темдегиле биригет.
Чотогоны
Масон јылдыҥ узуны Григориан кӱнтизӱниҥ јылыла тӱҥей, јаҥыс тулан айдыҥ 1-кы кӱнинде башталат, Юлиан кӱнтизӱниҥ јыл башталганыла тӱҥей, Андерсоннныҥ конституциязын бичиир ӧйинде кӱчин алынган. Бу Григориан јыл тоолоштыҥ аайында 4000 деп тоого тӱнейлештирилген.
Темдектезе
- Кочкор айдыҥ 28-чи кӱнинде 2004 јылда — 12-чи айдыҥ 28-чи кӱни 6003 јылдыҥ Чыннын Јаркыныныҥ болгон.
- Тулан айдыҥ 1-кы кӱнинде 2004 јылда — баштапкы кӱн баштапкы айдыҥ 6004 јылдыҥ Чыннын Јаркыныныҥ болгон.
Ајарулар
- ↑ Bro. Harry Mendoza «Anno Lucis» in Ars Quatuor Coronatorum, the Transactions of Quatuor Coronati Lodge No. 2076, UGLE Vol 95 1980. p. 1. Дата обращения: куран айдыҥ 14 кӱни, 2011. Архивировано куран айдыҥ 19 кӱни, 2011 јыл.
- ↑ James Ussher sur lhup.edu. Дата обращения: куран айдыҥ 14 кӱни, 2011. Архивировано сыгын айдыҥ 24 кӱни, 2016 јыл.
- ↑ The Masonic Manual by Robert Macoy — Masonic Calendar Архивная копия от 12 куран ай 2011 на Wayback Machine.