Карылардыҥ калыктар ортодо кӱни
| Карылардыҥ калыктар ортодо кӱни | |
|---|---|
| | |
| Öйи | Ӱлӱрген айдыҥ 1 кӱни |
Карылардыҥ калыктар ортодо кӱни (орус. Международный день пожилых людей, международный день престарелых) (на других официальных языках ООН: англ. International Day of Older Persons, араб. اليوم الدولي للمسنين, исп. Día Internacional de las Personas de Edad, кыд. 国际老年人日, фр. Journée internationale pour les personnes âgées ) — 1991 јылдаҥ ала ӱлӱрген айдыҥ 1 кӱнинде темдектелет. Генеральная Ассамблея ООН-ныҥ 45-чи сессиязында (Резолюция № A/RES/45/106 1990 јылда јаҥар айдыҥ 14 кӱнинде) международный день престарелых деп јарлалган. Кийнинде ООН-до орус тилле бичилген документтерде Международный день пожилых людей деп адалат. Резолюцияда ООН-ныҥ карыырыныҥ курч сурактарына учурлалган аҥылу взностордыҥ астаганы темдектелген, телекейдиҥ эл-јоны тӱрген карыганын темдектеген, јажаган улус ӧзӧтӧн процесске јаан једимдер экелер аргалузын база темдектеген.
Генеральный Ассамблея башкарулар ла башкаруда эмес организацияларга кычыру: Карыырыныҥ проблемалары аайынча Целевой фондко взностор эдери.
Ӱлӱрген айдыҥ 1 кӱнинде јӱзӱн-јӱӱр фестивальдар ӧткӱрилет, оны јажаган улустыҥ эриктерин корулаар ассоциациялар ӧткӱрет, конференциялар ла конгресстер. Элјондык организациялар ла фондтор бу кӱнде благотворительный акциялар ӧткӱрет.
Јылдыҥ ӧдӧр Карылардыҥ калыктар ортодо кӱнинде темалар
- 2021 — «Цифровое равенство для всех возрастов»
- 2020 — Пандемия бистиҥ карыыры ла јажаган јаш керегинде санаааларысты кубултты ба? «Изменила ли пандемия наше отношение к возрасту и старению?»
- 2019 — «Путешествие к возрастному равенству»
- 2018 — Кижиниҥ эриктерин корулаган улу улусты эске алактар «Вспомним величайших защитников прав человека»
- 2017 — Келер ӧйгӧ кирери: Јайалталар тузаланар, кирелтелер ле кары улустыҥ турушканы керек. «Вход в будущее: использование таланта, вклада и участия пожилых людей»
- 2016 — Кары кижини кыйыктаганын акка чыгарары. «Повышение осведомленности о дискриминации в отношении пожилых людей»
- 2015 — Кары улуска калалар јеткер јок ло ачык болоры. «Устойчивость и открытость городов для пожилых людей»
- 2014 — Кийниҥде кемди де артырба. «Никого не оставлять позади»
- 2013 — Кандый келер ӧй биске керек: јаан улус нени айдыжат. «Будущее, которого мы хотим: о чём говорят пожилые люди»
- 2012 — «Долголетие: формирование будущего»
- 2011 — «Мадрид +10: расширение возможностей и проблем, связанных со старением на глобальном уровне»
- 2010 — «Пожилые люди и достижение Целей развития тысячелетия»
- 2009 — «Общество для людей всех возрастов»
- 2008 — «Права пожилых людей»
- 2007 — «Решение проблем и реализация возможностей, связанных со старением»
- 2006 — «Повышение качества жизни пожилых людей: содействие реализации глобальных стратегий Организации Объединённых Наций»
- 2005 — «Проблемы старения в новом тысячелетии: в центре внимания бедность, пожилые женщины и развитие»
- 2004 — «Пожилые люди в обществе, основанном на взаимодействии поколений»
- 2003 — «Популяризация проблемы старения: укрепление связей между Мадридским международным планом действий по проблемам старения и целями в области развития, сформулированными в Декларации тысячелетия»
- 2002 — «Решение проблем старения: какие меры могут быть приняты сегодня?»
Россия
Россияда 1992 6ылда г. принято специальное постановление президиума Верховного Совета «О проблемах пожилых людей», в котором на основе значимости рекомендаций ООН 1 октября объявлено Днём пожилых людей. В этом постановлении правительству предложено проводить приуроченные к Международному дню пожилых людей специальные мероприятия, для координации которых постановлено организовать специальную комиссию.
Јаан јаштуларга ајару
Ӱлӱрген айдыҥ 1 кӱнинде Кары јаш јажагандардыҥ кӱнин темдектеер баштаҥкай јӱрет, бу баштаҥкай карыырын медицинский проблема деп ајарып, эҥ ле озо биомедицинский эп-аргалар тузаланып, терапия (эмдеш) керектӱзиниҥ сурактарын кӧдӱрет[1][2][3][4][5][6].
Ајарулар
- ↑ October 1st is International Longevity Day. Fight Aging! (1 ӱлӱрген ай 2013). Дата обращения: кӱӱк айдыҥ 16 кӱни, 2021. Архивировано кӱӱк айдыҥ 16 кӱни, 2021 јыл.
- ↑ Ilia Stambler. Celebrations of the International Longevity Day around the World. IEET (29 ӱлӱрген ай 2013). Дата обращения: кӱӱк айдыҥ 16 кӱни, 2021. Архивировано кӱӱк айдыҥ 12 кӱни, 2021 јыл.
- ↑ International Longevity Day. Huntington University (17 сыгын ай 2015). Дата обращения: кӱӱк айдыҥ 16 кӱни, 2021. Архивировано кӱӱк айдыҥ 16 кӱни, 2021 јыл.
- ↑ Stambler, Ilia; Milova, Elena (2019-05-08). Gu, Danan; Dupre, Matthew E., eds. “Longevity Activism”. Encyclopedia of Gerontology and Population Aging. DOI:10.1007/978-3-319-69892-2_395-1. Архивировано из оригинала 2021-05-12. Дата обращения 2021-05-16. Используется устаревший параметр
|deadlink=(справка) - ↑ ILA announces the call for the Longevity Activism Prize. LongeCity (3 куран ай 2020). Дата обращения: кӱӱк айдыҥ 16 кӱни, 2021. Архивировано кӱӱк айдыҥ 12 кӱни, 2021 јыл.
- ↑ José Luis Cordeiro. Día Internacional de la Longevidad (исп.). El Universal (3 de octubre de 2020). — [Международный день долголетия]. Дата обращения: кӱӱк айдыҥ 16 кӱни, 2021. Архивировано кӱӱк айдыҥ 12 кӱни, 2021 јыл.